Joseph Kiselewski: Poolse wortels, Amerikaanse erkenning

Beata Bruggeman-Sekowska

Op een bijzondere plaats — de Netherlands American Cemetery and Memorial in Margraten, Nederland — bevindt zich een beeldhouwwerk dat bezoekers tot op de dag van vandaag diep raakt. Dit is de enige Amerikaanse militaire begraafplaats in Nederland, waar 8.288 Amerikaanse soldaten die sneuvelden tijdens de Tweede Wereldoorlog begraven liggen. Aan de voet van de herdenkingstoren, gericht naar het water, staat een bronzen beeld van een rouwende vrouw. De maker is Joseph (Jo) Kiselewski, een vooraanstaand Amerikaans beeldhouwer van Poolse afkomst.

“The Mourning Woman” – een boodschap van herinnering en vrede

Het beeld draagt de titel “Peace” en staat ook bekend als “The Mourning Woman.” Het stelt een moeder voor die rouwt om haar zoon die niet is teruggekeerd van de oorlog. Naast haar staat een gebroken boom — een symbool van de verwoesting van de Tweede Wereldoorlog. Uit de stam groeit echter een jonge tak, die herstel en hoop symboliseert. Boven de figuur zweven drie duiven, die de vredesboodschap versterken.

Kiselewski beschouwde dit beeld als zijn meesterwerk. Het werd in brons gegoten door de Battaglia-gieterij in Milaan en behoort tot de meest indrukwekkende herdenkingswerken in Margraten.

©Beata Bruggeman-Sekowska

Poolse wortels

Joseph Kiselewski werd geboren op 16 februari 1901, nabij Browerville in Minnesota, als zoon van Poolse immigranten. Hij was het vierde van negen kinderen, en Pools was zijn moedertaal. Zoals hij in zijn autobiografie schreef: “Polish was my first language. At home we spoke only Polish. I was the fourth of nine children.”

Hij groeide op binnen een hechte Pools-Amerikaanse gemeenschap met Poolse scholen, kerken en geestelijken, wat een blijvende invloed had op zijn identiteit en artistieke gevoeligheid.

Artistieke loopbaan

Kiselewski studeerde in Minneapolis, New York, Parijs en Rome. In 1925 ontving hij de prestigieuze Beaux-Arts-prijs in Parijs, en van 1926 tot 1929 was hij Prix de Rome-stipendiaat. Vanaf 1929 werkte hij vanuit zijn eigen atelier in New York tot 1980.

In 1936 werd hij Associate en in 1944 volwaardig lid van de National Academy of Design. Zijn werk werd in musea door heel de Verenigde Staten tentoongesteld.

Medailles en openbare werken

Kiselewski was tevens een gerenommeerd medailleur en ontving de J. Sanford Saltus Medal voor uitmuntendheid in de medaalkunst. Hij ontwierp talrijke onderscheidingen voor het Amerikaanse leger en de U.S. Air Force, waaronder de Army Good Conduct Medal en de American Defense Service Medal. Tot zijn bekendste openbare werken behoren het bronzen monument van generaal Casimir Pulaski in Milwaukee, evenals sculpturen en reliëfs in het Bronx County Courthouse, openbare scholen in New York en federale gebouwen, waaronder werken voor het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden.

Nalatenschap

Tussen 1977 en 1980 schonk Kiselewski zijn archieven aan het Smithsonian Institution. Hij overleed op 26 februari 1988. In 1987 riep de gouverneur van Minnesota officieel “Joe Kiselewski Day” uit, als erkenning voor zijn bijdrage aan de Amerikaanse cultuur.

Het beeld “The Mourning Woman” in Margraten blijft een krachtig symbool van herinnering, vrede en opoffering — en een blijvend bewijs van Poolse wortels in de Amerikaanse kunstgeschiedenis.

Meer informatie: https://www.kiselewskisculpture.com/autobiography

Foto’s: ©Beata Bruggeman-Sekowska